Verlokkende catalogi & folders

Sommige uitgevers geven niet alleen maar mooie boeken(reeksen) uit, maar ook mooie catalogi en folders over die boeken(reeksen). Een aantal van deze zijn het bewaren waard.

Mijn verzamelwoede is vrij exclusief gericht op boeken. Met enige verbazing kijk ik soms naar andere bibliofielen, die ook allerlei randverschijnselen verzamelen, zoals parafernalia van schrijvers (van teennagels tot en met gedragen kleding), t-shirts met gedichten, postzegels van schrijvers of boeken, objecten in de vorm van een boek, boekenleggers, boekensteunen in de meest bizarre vormen, et cetera.

Ik heb daarop één uitzondering: ephemera, veelal promotiemateriaal, oftewel: catalogi, folders, prospectussen, uitgeverskaartjes. Ja, het is weer papier, en vaak zijn het ook weer kleine boekjes. Daarvoor heb ik dan toch weer een zwak.

Lees verder

Gouden Reeks – een bibliografie

Kloeke delen zijn het, een beetje pompeus bijna, een indruk die misschien nog wel versterkt wordt door de goudkleurige omslagen en de kartonnen luxe, geïllustreerde cassette eromheen. Ik heb dan ook even getwijfeld voordat ik deze reeks ging verzamelen, maar uiteindelijk vind ik ze toch erg fraai.

Sommige delen bevatten illustraties van bijvoorbeeld Gustave Doré. De beschermende cassette is bij alle delen fraai geïllustreerd, waardoor je de boeken ook andersom in de kast kunt zetten, zoals hierboven te zien is.

Er is enige overlap met de titels uit de andere paradepaardjes van uitgeverij Athenaeum-Polak & Van Gennep: de Baskerville Serie, de Grote Bellettrie Serie en de nieuwere Perpetua-reeks.

Lees verder

Nieuwe Baskerville-delen

Heuglijk nieuws! In de onvolprezen Baskerville Serie van uitgeverij Athenaeum-Polak & Van Gennep zijn weer twee nieuwe delen verschenen.

Eind januari verscheen van Cicero een uitgave van zijn Philippicae en brieven onder de titel De republiek of de dood. In maart verscheen vervolgens ook nog Macht en moraal, het nagelaten werk van Cornelius Nepos, een minder bekende auteur, dus dat wekt de nieuwsgierigheid op.

Zie ook onze bibliografie elders op deze site voor de volledige lijst van de Baskerville Serie.

Lees verder

De Russische Bibliotheek – een bibliografie

Ongetwijfeld behoort de Russische Bibliotheek van uitgeverij Van Oorschot tot de meest markante en mooist uitgegeven literaire reeksen, en dat al decennialang. Omdat vernieuwing en veranderende (vertaal)inzichten onvermijdelijk zijn, is er ook veel interessants te vermelden vanuit bibliografisch opzicht.

Onderstaande lijst is tot stand gekomen op basis van de exemplaren in de Bibliotheca Habetsiana en enig zoekwerk op internet. De titels die worden voorafgegaan door een asterisk ontbreken nog in genoemde collectie; daar ben ik dus afgegaan op wat ik op internet heb kunnen vinden. Verbeteringen en aanvullingen zijn van harte welkom, graag via het adres dat u onder het menu-item Over deze site –> Reageren kunt vinden.

Lees verder

Amstel Klassiek

Een minder prestigieuze, maar desondanks toch wel fraaie, literaire reeks is Amstel Klassiek van uitgeverij L.J. Veen. De delen, veelal heruitgaven van oudere – soms niet meer heel bekende – Nederlandse werken en van bestaande vertalingen uit het fonds van Veen, verschenen in de jaren ’80 en ’90 van de vorige eeuw.

Lees verder

Boom Grote Klassieken – een bibliografie

Uitgeverij Boom heeft een heel fonds aan filosofische klassieken uitgegeven. Zowel de Kleine Klassieken als de Grote Klassieken zijn fraai vormgegeven en bevatten sleutelteksten uit de filosofie, van de oudheid tot de 21e eeuw.

Onderstaande bijdrage bevat een zo volledig mogelijke beschrijving van een van mijn andere favoriete reeksen, namelijk de Grote Klassieken van uitgeverij Boom, waarop de uitgeverij terecht trots is: “In de reeks Grote Klassieken zijn de sleutelwerken bijeengebracht van toonaangevende denkers die de filosofie en geesteswetenschappen blijvend hebben gevormd. Deze onmisbare boeken maken van uw boekenkast een bibliotheek.” De boeken zijn inderdaad fraai uitgegeven, in stevig linnen, mooi stofomslag en luxe leeslint, waardoor ze in een (al dan niet privé-)bibliotheek inderdaad mooi staan. Het zijn doorgaans ook voortreffelijke vertalingen van belangrijke filosofische teksten, al had hier en daar nog iets beter eindredactie van de tekst kunnen plaatsvinden.

Lees verder

De Baskerville Serie – een bibliografie

Een van de allermooiste literaire reeksen van Nederland, op de markt gebracht door uitgeverij Athenaeum-Polak & Van Gennep is de Baskerville Serie.

Evenals de reeks Ambo-Klassiek (zie de bibliografie van die reeks) zijn het fraai vormgegeven boeken, gebonden in zwart linnen. Ambo-Klassiek heeft de kenmerkend rode stofomslagen, de Baskerville Serie heeft altijd een crèmekleurig stofomslag. In de meeste gevallen sieren lichtrode letters het omslag. Enkele delen (veelal middeleeuwse literatuur) hebben een groene belettering. De meeste titels zijn gebonden, een enkele titel is paperback. Veel van de nieuwere titels zijn voorzien van een afneembaar buikbandje, vaak kleurig geïllustreerd; in de lijst hieronder worden enkele voorbeelden getoond.

Inhoud van de reeks

In de reeks worden literaire en filosofische klassiekers uitgegeven, veelal vertaald uit het Latijn of Grieks, soms uit het (oud-)Frans of (oud- of middelhoog-)Duits. De meeste titels zijn afkomstig uit de Klassieke Oudheid, enkele titels zijn uit de Middeleeuwen en er is een enkele uitschieter naar de Renaissance of later.

In de eerste jaren zijn, enigszins atypisch, enkele moderne auteurs in de reeks opgenomen, zoals Frits Staal, Gerard Reve en Chris Geel, veelal persoonlijke voorkeuren (of grillen) van uitgever Johan Polak.

Behalve dat Ambo-Klassiek en Baskerville een beetje met elkaar concurreerden, werkten ze soms ook samen, bijvoorbeeld bij titels van Dante en Augustinus. Sommige, identieke delen zijn zelfs in beide stofomslagen te vinden, zoals hieronder is te zien.

Lees verder

Ambo Klassiek – een bibliografie

Een van de mooiste literaire reeksen – helaas verschijnen er geen nieuwe delen meer – is wel Ambo Klassiek. In de reeks werden literaire en filosofische klassiekers uitgegeven, veelal vertaald uit het Latijn of Grieks, soms uit het (oud-)Frans of (oud- of middelhoog-)Duits. De meeste titels omvatten de periode die wel als “de Oudheid” wordt aangeduid, enkele titels zijn uit de Middeleeuwen en er is een enkele uitschieter naar de Renaissance of later (Leopardi, Goethe). De meeste delen hebben de kenmerkende rode omslagen, waarvan sommige heel snel verkleuren. Enkele delen hebben een donkergroen stofomslag of een geïllustreerd omslag. De meeste titels zijn gebonden, een enkele titel is paperback.

Hieronder een poging een zo volledig mogelijke bibliografie te geven; het huidige overzicht omvat 108 titels. Er zijn enige doublures met de Baskerville Serie van Athenaeum-Polak & Van Gennep, omdat beide uitgevers een bepaalde titel/vertaling hebben gepubliceerd. Aanvullingen en correcties zijn welkom.

Verantwoording

In deze bibliografie zijn alle (bekende) titels opgenomen van de reeks Ambo-Klassiek, gesorteerd op auteursnaam en vervolgens titel. De bloemlezingen en bibliografieën in deze reeks zijn onderaan in een aparte sectie genoemd. Alleen de eerste druk wordt vermeldt, tenzij latere drukken herzien of uitgebreid zijn.

Omdat er slechts enkele titels niet als gebonden uitgave zijn verschenen, wordt voor die delen de paperback-uitgave beschreven.

De lijst

(Homerus), Kikvorsenmuizenstrijd. vertaald uit het Grieks door Jaap M. Hemelrijk, Ambo, Baarn, 1991. 1e druk – gebonden, 31p.

Lees verder

Omslagen Karel Beunis

Dat aan papieren boeken zoveel meer te beleven valt dan een willekeurige epub, hoef ik wellicht niet uit te leggen. Dat sommige boekuitgaven meer dan de tekst bieden en ware visuele kunstwerkjes kunnen zijn evenmin. En dat hoeven niet per se dure gebonden boeken te zijn. Zo ben ik zelf in de loop van de jaren verslingerd geraakt aan de uitgaven van De Bezige Bij, waarbij Karel Beunis de omslagen verzorgde (jaren ’60, begin jaren ’70 vorige eeuw). Meestal gaat het om vertaalde literatuur of om Vestdijk (die toen nog een onaantastbare positie had als romancier), het gaat in elk geval bijna altijd om heel goede literatuur. Dat ze ook nog eens (vaak als “Literaire Reuzen Pocket”) met een zeer kunstige en oogstrelende voorkant zijn uitgegeven, is de kers op de taart. En met een beetje geluk kom je ze voor één of enkele euri tegen hier en daar. Een selectie uit de Bibliotheca Habetsiana.

 

De liefde in reeksen

Ik verzamel niet alleen boeken, maar ook boekenreeksen. Wat drijft iemand specifiek hiertoe? Is het verzamelen van reeksen niet verzamelen in het kwadraat? Wordt de psychologische behoefte aan een hogere orde hier nog duidelijker zichtbaar? Een reeks of serie leent zich bij uitstek voor een gevoel van afronding, compleetheid, heelheid zelfs – mogelijk als contragewicht voor de niet vatten chaotische wereld om ons heen. Een diepe grond van verzamelen wordt, denk ik (maar ik ben geen psycholoog), gevormd door de behoefte om de wereld om je heen beheersbaar en hanteerbaar te maken, orde te scheppen. Een verzameling is an sich al meer dan de optelsom van de losse stukken – bij reeksen treedt dat nog sterker naar voren.

Slimme uitgevers weten dat. Geen pijnlijker aanblik dan een genummerde reeks, waaraan één deel ontbreekt – we naderen compleetheid, perfectie, maar nét dat laatste ontbreekt, dat moet verworven worden. Geen schonere aanblik dan een reeks mooi uitgegeven boeken.

Voor veel mensen die ik ken zijn dat bijvoorbeeld de boeken uit de zogenaamde Privé Domein reeks van De Arbeiderspers, waarin met name (auto)biografische teksten en brieven van schrijvers, dichters, filosofen en kunstenaars zijn te vinden. Zelf weersta ik deze verleiding enigszins. Wat daarbij helpt is, dat het (1) geen gebonden boeken zijn, (2) de ruggen soms wel erg gauw vergelen en (3) ik in het algemeen niet veel opheb met ego-documenten. Tegen dit laatste principe zondig ik overigens regelmatig, zeker als het gaat om Canetti, of Ter Braak en Du Perron.

Lees verder